Trắc nghiệm suy nghĩ quá nhiều không phải chẩn đoán
Bạn đã tích hết các ô trong một bài trắc nghiệm và đang tự hỏi điều đó có nghĩa là gì.
Bài trắc nghiệm suy nghĩ quá nhiều có thể giúp bạn nhận ra một kiểu nghĩ, nhưng không cho biết bên trong bạn đang có chuyện gì. Tích hết các ô chỉ có nghĩa là lúc này bạn thấy mình giống những thói quen đó. Nó không đặt cho bạn một cái nhãn, một bệnh hay một phán quyết.
Vậy nên hãy hít một hơi. Bạn vừa tìm được một tấm gương hữu ích, không phải một chẩn đoán.
Bài trắc nghiệm thật sự đo điều gì?
Nó đo xem hôm nay những câu trong đó giống bạn đến mức nào.
Những mục như “Tôi hay nghĩ lại các cuộc trò chuyện” hay “Tôi khó quyết định” mô tả thói quen nghĩ rất phổ biến. Bạn có thể tích chúng sau một tuần căng thẳng ở văn phòng, trong mùa thi tốt nghiệp, hay khi nhóm Zalo gia đình cãi nhau về kế hoạch về quê ăn Tết. Hỏi lại vào một tháng êm ả hơn, câu trả lời của bạn có thể khác.
Vì sao đó không phải chẩn đoán?
Chẩn đoán là kết luận cẩn thận của người được đào tạo, như bác sĩ hay nhà tâm lý. Một bài trắc nghiệm trên điện thoại không làm được việc đó.
Đây là những điều một đánh giá thật xem xét mà bài trắc nghiệm không xét đến:
- Tình trạng này kéo dài bao lâu, và có phải mới xuất hiện không.
- Nó ảnh hưởng thế nào đến giấc ngủ, công việc, việc học và các mối quan hệ.
- Sức khỏe, quá khứ và những gì đã thay đổi trong cuộc sống của bạn.
- Những lý do khác, như mệt mỏi, mất mát hay một giai đoạn khó khăn.
- Một buổi trò chuyện, nơi bạn giải thích mình muốn nói gì ở mỗi câu trả lời.
Bài trắc nghiệm không thấy gì trong số đó. Nó chỉ đếm số ô được tích. Vì vậy hai người cùng điểm vẫn có thể sống những cuộc sống rất khác nhau.
Gọi tên điều bạn nhận ra bằng lời đơn giản
“Suy nghĩ quá nhiều” là cách nói đời thường, không phải thuật ngữ y khoa. Thường nó chỉ những ý nghĩ cứ xoay vòng mà không đi đến một quyết định hay một lúc nghỉ.
Điều này khác với suy nghĩ cẩn thận. Lên kế hoạch cho chuyến xe về quê hay đọc kỹ hợp đồng trước khi ký là việc có ích. Bài Đang suy nghĩ quá nhiều hay đang chuẩn bị? chỉ ra ranh giới nằm ở đâu.
Thử cách này: biến các ô đã tích thành một ghi chú
Việc này mất khoảng năm phút và chỉ cần giấy hoặc ứng dụng ghi chú.
- Xem lại bài trắc nghiệm và chọn hai hoặc ba mục bạn thấy đúng nhất.
- Với mỗi mục, viết ra lúc nó xuất hiện. Ví dụ: “nghĩ lại tin nhắn, nhất là lúc đi xe buýt về nhà.”
- Bên cạnh, viết một từ cho cảm giác đó: mệt, căng, bồn chồn hay tò mò.
- Chọn một mục làm bạn khó chịu nhất trong tuần này.
- Hít thở chậm ba lần, rồi đóng thẻ bài trắc nghiệm.
Giờ bạn có thứ hữu ích hơn một con số. Bạn có một kiểu nghĩ, một thời điểm và một cảm giác.
Chuyển sang một bài hướng dẫn thực tế
Ghi chú của bạn chỉ ra bài nên đọc tiếp. Nếu mục của bạn nói về những suy nghĩ cứ lặp lại, hãy thử Vấn đề cần giải quyết hay suy nghĩ lặp lại?. Bài này giúp bạn thấy suy nghĩ nào cần hành động và suy nghĩ nào chỉ cần một lúc dừng.
Nếu đầu bạn đầy việc phải làm, công cụ Bảng trút ý cho những suy nghĩ ấy một chỗ để đặt xuống. Những gì bạn gõ chỉ nằm trong trình duyệt của bạn.
Áp dụng vào cuộc sống thật
Nếu bạn làm ca, hãy viết ghi chú sau ca làm thay vì trước khi ngủ. Nếu nhà ồn, bạn có thể làm ở bãi đậu xe hoặc ở quán cà phê trong lúc ly cà phê sữa đá tan dần.
Nếu bạn đang ít năng lượng, chỉ cần bước hai là đủ. Một dòng về lúc kiểu nghĩ này xuất hiện cũng đã hữu ích.
Khi bài trắc nghiệm gợi đến điều nặng nề hơn
Một số bài trắc nghiệm có mục về cảm giác tuyệt vọng, hoảng loạn hay không muốn sống tiếp. Nếu bạn thấy những điều đó đúng với mình, xin đừng một mình mang chúng. Bác sĩ hoặc chuyên viên tư vấn có thể cùng bạn nói về chúng, và trang hỗ trợ chỉ chỗ bạn có thể bắt đầu.
Để biết thêm về cách chọn loại giúp đỡ phù hợp, hãy đọc Tìm nơi hỗ trợ ngoài bài hướng dẫn. Mọi bài về suy nghĩ quá nhiều đều có ở trang Tâm trí nhẹ nhàng hơn, từng bước nhỏ.
Khi bạn thấy sẵn sàng, bài thiền có hướng dẫn bảy phút miễn phí của Sadhguru trong ứng dụng Miracle of Mind là một cách nhẹ nhàng, không bắt buộc, để cho một tâm trí bận rộn nghỉ một lát.
Câu hỏi thường gặp
Tích hết các ô có nghĩa là tôi có vấn đề không?
Không. Bài trắc nghiệm chỉ cho thấy bạn thấy mình giống những kiểu nghĩ nào vào lúc này. Người bình thường cũng tích những ô này trong mùa thi, một tháng bận ở công ty hay khi gia đình có thay đổi. Nó mô tả một thói quen suy nghĩ, không phải một bệnh. Nếu tình trạng này làm bạn mất ngủ hoặc ảnh hưởng cuộc sống nhiều tuần, gặp bác sĩ là bước rõ ràng hơn.
Vì sao các bài trắc nghiệm trên mạng nghe chắc chắn như vậy?
Bài trắc nghiệm ngắn và được viết để dễ chia sẻ, nên hay dùng nhãn mạnh và điểm số đơn giản. Vì thế nó dễ đọc nhưng cũng dễ hiểu sai. Đánh giá thật là một buổi trò chuyện với người được đào tạo, họ hỏi về cả cuộc sống, quá khứ và những gì đã thay đổi.
Suy nghĩ quá nhiều có phải là lo âu không?
Không phải lúc nào cũng vậy. Suy nghĩ quá nhiều là cách nói đời thường cho những ý nghĩ cứ xoay vòng. Lo âu có thể là cảm giác bình thường, và cũng có thể là tình trạng sức khỏe mà bác sĩ đánh giá. Bài trắc nghiệm không cho biết bạn thuộc loại nào. Nó chỉ là điểm khởi đầu để bạn để ý hơn.
Tôi nên làm gì với kết quả bài trắc nghiệm?
Hãy xem nó là một ghi chú, không phải phán quyết. Viết ra hai hoặc ba mục bạn thấy đúng nhất, và lúc nào chúng xuất hiện. Rồi chọn một bài tập nhỏ cho những lúc đó. Nếu các mục ấy nặng nề hoặc đáng sợ, hãy chia sẻ với bác sĩ hoặc chuyên viên tư vấn.
Đọc tiếp
Khi đã đóng bài trắc nghiệm và viết xong ghi chú, một buổi ngồi thiền ngắn cùng Sadhguru có thể cho những suy nghĩ bận rộn một chỗ yên hơn để nghỉ vài phút.