Cách nhờ giúp việc cụ thể một cách rõ ràng

Nhờ người khác giúp đôi khi còn khó hơn tự làm. Nhưng một lời nhờ rõ ràng và tử tế là một công cụ thiết thực, có thể giúp mọi người đỡ mất thời gian. Bài hướng dẫn này chỉ bạn cách nói.

Bạn không cần lời lẽ hoàn hảo. Bạn chỉ cần một việc, một thời gian, và một cách để người kia dễ trả lời.

Vì sao mở lời lại khó?

Vì nhờ vả có thể giống như thừa nhận mình đang bị tụt lại. Thế nhưng nói chuyện với ai đó nằm trong danh sách cách giảm căng thẳng của NHS, bên cạnh việc chia nhỏ công việc¹. NHS cũng coi kết nối với người khác là một trong năm bước để có sức khỏe tinh thần tốt².

Vậy nên nhờ giúp không phải là yếu đuối. Đó là một phần trong cách con người chăm sóc nhau.

Thế nào là một lời nhờ rõ ràng?

Gồm bốn phần: nói rõ việc, nói thời gian, cho biết việc mất bao lâu, và để chữ “không” dễ nói ra.

Một lời nhờ mơ hồ như “Tuần này giúp mình được không?” rất khó nhận lời. Một lời nhờ rõ ràng thì dễ: “Thứ Năm lúc 1 giờ rưỡi bạn đón bé An ở trường giúp mình được không? Mất khoảng 20 phút. Nếu không tiện, mình nhờ chị gái.”

Thử cách này: viết lời nhờ trong bốn dòng

Viết lời nhờ theo khung này giúp người kia dễ đồng ý hơn, và bạn cũng dễ mở lời hơn.

1. Việc cần làm. Một việc cụ thể. “Đi lấy đồ chợ” rõ hơn “phụ việc nhà”.
2. Thời gian. Một ngày và một giờ, hoặc một hạn chót rõ ràng.
3. Mức độ. Mất bao lâu hoặc cần bao nhiêu công sức.
4. Lối ra dễ dàng. “Thứ Năm không được cũng không sao, mình nhờ người khác.”

Rồi đọc to lên một lần. Nếu nghe như một tin nhắn bạn thấy thoải mái khi nhận được, hãy gửi đi.

Tin nhắn mẫu bạn có thể sửa

Dùng những tin nhắn này làm điểm khởi đầu, rồi đổi lời cho giống giọng của bạn và hợp với người nhận.

• Gửi người nhà: “Thứ Tư nấu cơm tối giúp em được không? Em có cuộc họp muộn. Nếu khó thì em gọi đồ ăn.”
• Gửi bạn bè: “Tối nay bạn có 10 phút nghe mình kể chuyện lo ở chỗ làm không? Bận thì thôi nhé, không sao đâu.”
• Gửi đồng nghiệp: “Anh xem giúp em slide 4 trước 3 giờ chiều được không? Em muốn có thêm người nhìn qua. Nếu anh kín việc, em nhờ anh Minh.”
• Gửi hàng xóm: “Sáng thứ Sáu chị để ý giùm em gói hàng được không? Em đưa bố đi khám.”

Hãy thay bằng tên, việc và giờ của bạn.

Nếu tôi chỉ nói bóng gió, cần từ chối, hoặc không còn xoay xở được?

Những câu bóng gió như “mệt quá đi” rất dễ bị bỏ qua. Hãy đổi thành một việc cụ thể kèm giờ giấc: “Thứ Năm bạn lấy giúp mình gói hàng được không?”

Nếu bạn là người được nhờ mà không giúp được, một lời từ chối ngắn và ấm áp là đủ: “Lần này mình không giúp được, cảm ơn bạn đã hỏi. Tuần sau thì sao?” Nếu bạn đã nhận lời mà giờ không xoay xở được, hãy nói sớm và thẳng thắn, rồi đề nghị một cách thay thế thật sự, như dời sang ngày khác hoặc cùng tìm người khác giúp.

Với bạn bè hay anh chị em, bạn có thể trao đổi qua lại thoải mái. Với sếp hay người lớn tuổi, hãy nhờ việc nhỏ và nói về công việc, đừng ép nếu từ chối khiến bạn thấy không an toàn. Đây là những gợi ý giao tiếp hằng ngày, không phải lời khuyên pháp lý hay về lao động.

Đưa vào một ngày thật ở Việt Nam

Trong nhóm Zalo gia đình, hãy gửi một lời nhờ rõ ràng thay vì nói bóng gió, và ghim lại nếu được. Những câu như “mệt quá đi” rất dễ bị bỏ qua. Một việc có tên cụ thể thì dễ trả lời.

Ở một đám giỗ, đám cưới hay một dịp về quê đông người, có rất nhiều bàn tay sẵn lòng. Hãy nhờ một người làm một việc, như lo bàn nước uống.

Trong một căn hộ nhỏ, hãy đề nghị đổi việc: “Tối nay bạn rửa ly, mai mình rửa.” Đổi qua đổi lại công bằng giúp mọi chuyện nhẹ nhàng.

Nếu mở lời làm bạn run, muốn khóc hoặc thấy tuyệt vọng, bạn nên nói chuyện với bác sĩ hoặc chuyên viên tư vấn. Trang hỗ trợ của chúng tôi có danh sách nơi bạn có thể bắt đầu.

Đọc tiếp

Nếu danh sách việc dài đến mức không biết nhờ gì, hãy bắt đầu với bài Khi việc gì cũng có vẻ gấp. Nếu ở nhà là nơi bận rộn nhất, bài Giảm căng thẳng ở nhà khi ai cũng cần bạn có vài gợi ý thiết thực. Xem thêm ở trang chủ đề Vơi bớt căng thẳng hằng ngày, từng bước nhỏ.